Blog

Welkom in het Digitale Doolhof

Ieder jaar vraagt de media aan TrendWatcher.com wat dé trends zijn voor het komende jaar. Omdat trends nu eenmaal niet zo snel wisselen, geven wij dan altijd aan waar volgens ons een aandachtspunt zit. Ons jaarlijkse trendrapport krijgt ook steeds een andere naam. Dit keer kozen we voor ‘Het Digitale Doolhof’. 

Digitalisering is niet nieuw. Sterker nog, met ons bedrijf zijn we al ruim dertig jaar bezig om mensen te helpen met het internet. Dat begon ooit simpel. Met zorgen dat mensen begrepen wat een website was, en hoe ze er een konden krijgen. Toen kwamen de complexe webshops met uitgebreide systemen erachter. Inmiddels zijn we na het ‘Internet of Things’ en ‘Big Data’ het tijdperk van ‘Artificial Intelligence’ ingegaan.

Digitale dwang

Waarom nou juist dit jaar de titel het ‘Digitale Doolhof’? Omdat we nu pas in de maatschappij gaan zien wat het met mensen doet dat steeds meer zaken digitaal worden. Neem het groeiend aantal overheden en instanties dat geen papieren alternatieven meer biedt. Van banken tot verzekeringen. Van DigiD, PSD2 (de nieuwe Europese wet voor het betalingsverkeer) tot het Donorregister als opvolger van het zelfgeschreven Donorcodicil. Een soort van ‘digitale dwang’.

Als je niet de weg weet op het internet, heb je al snel een probleem om volledig mee te komen. Je verdwaalt of loopt vast. Nou speelt dit met name bij ouderen. Bij jongeren gaat het om andere vraagstukken. Zoals: hoe ga je om met het vele online zijn? Wat is openbaar, en wat is privé? Ook zij kunnen hierdoor van hun pad raken. Hiervoor zou veel meer aandacht moeten zijn binnen het schoolsysteem. 

Trendwatching

Zonder zwemdiploma het diepe in

ICT als hulpmiddel is inmiddels aardig in de klas ingevoerd. Leerlingvolgsystemen en dashboardachtige leeromgevingen worden steeds vaker ingezet. Daar zijn veel bedrijven en scholen volop mee bezig. Dat komt wel goed. 

Maar helaas zijn de lessen en leermethodes over ICT als onderwerp zelf nog steeds heel beperkt. Technasia zijn er enigszins mee bezig, maar veel scholen komen niet verder dan wat losse infodagen over social media gebruik of iPhoneverslaving. Of speciale tech-dagen die aangeboden worden door het bedrijfsleven. Programmeerlessen zijn facultatief en lang niet overal makkelijk te volgen. 

En dat terwijl we in een maatschappij terecht komen waar we omringd worden door digitale dingen. Alsof je in het water gegooid wordt zonder zwemdiploma. Daar zit dan ook het knelpunt. Zwemdiploma’s, fietsdiploma’s, EHBO-diploma’s.. van voedselwijsheid tot duurzaamheidslessen… er zijn zo vreselijk veel belangrijke zaken die eigenlijk via het onderwijs aan bod zouden moeten komen, maar waar eigenlijk te weinig tijd of budget voor is. 

Kennis van het Digitale domein is essentieel

Het doel van onderwijs is kinderen voor te bereiden op de samenleving en hen zoveel mogelijk kennis mee te geven zodat ze later een goede kans van slagen hebben. Niet alleen wat betreft een baan, maar ook om zich staande houden in een steeds complexer wordende samenleving. Daardoor zijn er een heleboel onderwerpen die eigenlijk aan bod zouden moeten komen. En natuurlijk moeten er keuzes gemaakt worden. Maar Digitalisering - en ik schrijf het expres met een hoofdletter - zou ondanks dat, echt véél meer aandacht moeten krijgen. Want juist kennis in het digitale domein zal straks in de buitenwereld - en in de toekomst - van wezenlijk belang blijken te zijn. 

Google=God

We gaan naar een tijdperk waar Google-achtige bedrijven met hun ‘Artificial Intelligence’ (AI) als een nieuw soort alwetende ‘God’ gaan functioneren. Waarin zij jou beter kennen dan jij jezelf kent. En niet alleen je data opslaan en inventariseren, je angsten en onzekerheden registreren, maar jou door middel van uitkomsten bij bijvoorbeeld online zoekopdrachten ook kunnen ‘sturen’. Systemen die niet alleen je surf- of zoek gedrag kennen, maar ook je gezicht, je bewegingen en zelfs je beweegredenen. In China zien we ons voorland. En het is niet voor niets dat dat daar groots is inzet op AI-lessen voor alle scholieren! 

TransPrivacy

Als Google jou door en door kent, is het niet meer dan wenselijk dat jij op jouw beurt Google kent. Zodat je mee kan komen, je staande kan houden en niet als minste: je kan weren tegen een systeem waar je anders nul grip op zou hebben. 

En nee, ik roep niet op van iedereen topprogrammeurs te maken. Maar waar het bij ‘gewoon’ auto rijden genoeg is te weten waar gas, rem en stuur zitten, is het bij een lange rit door de woestijn handig als je net iets meer weet over hoe de auto in elkaar zit, zodat je eventuele problemen kan omzeilen of oplossen. Met basiskennis over hoe iets functioneert. 

Voor de Digitale wereld wil dat zeggen dat je heus niet een programmeertaal tot in den treure moet kennen, maar wel moet weten hoe programmeren an sich werkt. Momenteel is er sprake van wat wij noemen ‘TransPrivacy’. Voor Google is de eindgebruiker volledig transparant, terwijl de gebruiker zelf steeds meer hecht aan privacy en bovendien heel weinig weet over de werkwijze van Google-achtige bedrijven…

Van Digitaal Doolhof naar Digitaal Prachtpark

Scholen moeten kinderen in ieder geval de basis leren van goed internetgebruik. Hoe een veilige website te herkennen is, wat slimme en veilige wachtwoorden zijn, hoe je je privacy enigszins kan beschermen, hoe cookies werken en hoe je ze kan omzeilen. Maar liefst nog een paar stappen verder. Hoe kun je zelf iets maken, ergens toegang tot krijgen of iets wissen. Sterker nog: op NPO Radio 1 riep ik dat eigenlijk ieder kind zou moeten kunnen hacken

Regeren is vooruitzien en wie de kennis heeft, heeft de macht. Met genoeg Digitale kennis geef je de leerlingen van nu, de power voor straks. We voorkomen dat (ook) zij in een Digitaal Doolhof terecht komen, maar helpen ze om te kunnen excelleren in het Digitale Prachtpark!